Nghị định 141/2026/NĐ-CP: Các tác động đến doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh

Nghị định 141/2026/NĐ-CP vừa được Chính phủ ban hành ngày 29/04/2026 nhằm điều chỉnh các quy định quan trọng về chính sách thuế đối với hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ. Những thay đổi về ngưỡng doanh thu hóa đơn điện tử và miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong văn bản này sẽ tác động trực tiếp đến cộng đồng kinh doanh từ đầu năm tới.

Sự ra đời của Nghị định 141/2026/NĐ-CP được xem là bước đi chiến lược nhằm đồng bộ hóa hệ thống pháp luật thuế, đặc biệt là sau khi các luật về Thuế thu nhập doanh nghiệp và Thuế giá trị gia tăng được sửa đổi. Việc nắm vững các quy định mới sẽ giúp người nộp thuế chủ động trong kế hoạch tài chính và tránh các rủi ro pháp lý không đáng có trong bối cảnh kinh tế năm 2026.

Mục tiêu ban hành và phạm vi điều chỉnh của Nghị định 141/2026/NĐ-CP

Việc ban hành Nghị định 141/2026/NĐ-CP không chỉ đơn thuần là sửa đổi văn bản cũ mà còn hướng tới mục tiêu tạo lập một môi trường kinh doanh thuận lợi và công bằng hơn. Chính phủ đã tập trung vào việc tinh giản các thủ tục hành chính và nới lỏng các điều kiện thuế để tạo đà tăng trưởng cho các đơn vị kinh doanh nhỏ.

Lý do sửa đổi bổ sung các nghị định cũ

Theo nội dung văn bản chính thức, Nghị định 141/2026/NĐ-CP thực hiện sửa đổi, bổ sung một số điều của hai văn bản then chốt:

• Nghị định số 68/2026/NĐ-CP ngày 05/03/2026 quy định về chính sách thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.
• Nghị định số 320/2025/NĐ-CP ngày 15/12/2025 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp.

Sự điều chỉnh tại Nghị định 141/2026/NĐ-CP là cần thiết để phù hợp với các luật thuế mới được Quốc hội thông qua như Luật số 09/2026/QH16 sửa đổi bổ sung nhiều luật thuế quan trọng, đảm bảo tính nhất quán trong hệ thống pháp luật Việt Nam.

Đối tượng áp dụng và ý nghĩa hỗ trợ kinh tế

Nghị định này tác động trực tiếp đến một phạm vi rộng các đối tượng trong nền kinh tế, cụ thể bao gồm:

• Hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có sự thay đổi về quy mô doanh thu tính thuế.
• Doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ có tổng doanh thu năm ở mức thấp.
• Các cơ quan quản lý thuế và đơn vị cung cấp giải pháp tài chính.

Việc nới lỏng chính sách, đặc biệt là nâng ngưỡng doanh thu tính thuế và miễn thuế thu nhập doanh nghiệp tại Nghị định 141/2026/NĐ-CP, thể hiện sự quan tâm của Nhà nước trong việc hỗ trợ phục hồi và phát triển kinh tế bền vững.

Nâng ngưỡng doanh thu áp dụng hóa đơn điện tử tại Nghị định 141/2026/NĐ-CP

Một trong những điểm thay đổi lớn nhất chính là việc nâng ngưỡng doanh thu bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử. Điều này giúp giảm bớt áp lực hạ tầng công nghệ và chi phí vận hành cho hàng triệu hộ kinh doanh nhỏ lẻ trên toàn quốc.

Thay đổi định mức từ 500 triệu lên 01 tỷ đồng

Trước đây, ngưỡng doanh thu quan trọng thường được xác định ở mức 500 triệu đồng. Tuy nhiên, kể từ ngày Nghị định 141/2026/NĐ-CP có hiệu lực, con số này chính thức được nâng lên thành 01 tỷ đồng tại các Điều 3, Điều 4 thuộc Nghị định 68/2026/NĐ-CP. Việc nâng mức ngưỡng này phản ánh đúng thực tế biến động của thị trường và sức mua trong giai đoạn hiện tại.

Quy định về hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế

Đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh, việc sử dụng hóa đơn hiện nay được phân loại dựa trên mức doanh thu thực tế ghi nhận được.

Bảng phân loại áp dụng hóa đơn điện tử theo doanh thu năm 2026

Đối tượng kinh doanh	Doanh thu năm	Hình thức áp dụng hóa đơn
Hộ, cá nhân kinh doanh	Trên 01 tỷ đồng	Bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử có mã hoặc từ máy tính tiền
Hộ, cá nhân kinh doanh	Từ 01 tỷ đồng trở xuống	Khuyến khích sử dụng tự nguyện nếu có nhu cầu
Hộ mới bắt đầu kinh doanh	Dự kiến trên 01 tỷ đồng	Đăng ký sử dụng trong vòng 30 ngày kể từ ngày đạt ngưỡng

Sau khi xem xét bảng tổng hợp trên, người nộp thuế cần lưu ý trường hợp có nhiều địa điểm kinh doanh, hộ kinh doanh vẫn sử dụng chung một mã số thuế nhưng phải ghi rõ mã địa điểm kinh doanh trên từng hóa đơn để đảm bảo tính minh bạch theo Điều 1 của Nghị định 141/2026/NĐ-CP.

Chính sách miễn thuế thu nhập doanh nghiệp cho đơn vị doanh thu thấp

Nghị định 141/2026/NĐ-CP mang đến hỗ trợ tài chính trực tiếp cho các doanh nghiệp siêu nhỏ thông qua chính sách miễn thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) cực kỳ ưu đãi.

Điều kiện chi tiết để hưởng ưu đãi miễn thuế theo Nghị định 141/2026/NĐ-CP

Theo quy định bổ sung tại Điều 2 của Nghị định, doanh nghiệp được miễn thuế TNDN nếu có tổng doanh thu năm từ 01 tỷ đồng trở xuống. Nguồn doanh thu này được xác định thông qua các tiêu chí:

• Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ đã trừ các khoản chiết khấu hoặc giảm giá hàng bán.
• Doanh thu từ các hoạt động đầu tư tài chính phát sinh trong năm.
• Các khoản thu nhập khác được ghi nhận trên hồ sơ quyết toán thuế năm trước liền kề.

Phương pháp xác định doanh thu cho doanh nghiệp hoạt động không đủ 12 tháng

Đối với các trường hợp đặc thù như doanh nghiệp mới thành lập hoặc thực hiện chia tách, sáp nhập, phương pháp xác định doanh thu được quy định theo công thức quy đổi tương đối. Cụ thể, doanh thu tính thuế sẽ bằng tổng doanh thu thực tế chia cho số tháng hoạt động và nhân với 12 tháng.

Trong quá trình này, các chuyên gia tại MAN – Master Accountant Network lưu ý rằng thời gian hoạt động được tính tròn tháng đối với mọi trường hợp chuyển đổi. Riêng doanh nghiệp mới thành lập trong kỳ tính thuế hiện tại và dự kiến doanh thu không quá 01 tỷ đồng thì không phải tạm nộp thuế TNDN hàng quý, giúp tối ưu hóa dòng tiền kinh doanh theo tinh thần của Nghị định 141/2026/NĐ-CP.

Hướng dẫn chuyển tiếp và xử lý số tiền thuế đã nộp thừa

Để đảm bảo quyền lợi cho người nộp thuế trong giai đoạn giao thoa giữa các quy định, Nghị định 141/2026/NĐ-CP đã đưa ra các hướng dẫn chuyển tiếp rất cụ thể và minh bạch về mặt pháp lý.

Xử lý thuế cho hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh

Trường hợp hộ kinh doanh đã kê khai và nộp thuế theo quy định cũ (ngưỡng 500 triệu đồng) nhưng thực tế doanh thu năm 2026 dưới 01 tỷ đồng, số tiền thuế đã nộp sẽ được xử lý theo quy định về nộp thừa. Việc bù trừ hoặc hoàn trả sẽ được cơ quan thuế thực hiện nhằm đảm bảo sự công bằng cho những đối tượng vừa được nới lỏng chính sách tại Nghị định 141/2026/NĐ-CP.

Thủ tục bù trừ cho doanh nghiệp nộp thừa thuế TNDN

Đối với các doanh nghiệp đã thực hiện tạm nộp thuế TNDN quý 1 năm 2026 nhưng sau đó xác định thuộc diện được miễn thuế theo Nghị định 141/2026/NĐ-CP, Chính phủ cho phép thực hiện các quyền lợi sau:

• Ngừng tạm nộp thuế cho các quý còn lại trong năm 2026.
• Thực hiện bù trừ số thuế nộp thừa vào các nghĩa vụ thuế phát sinh khác trong tương lai.
• Làm thủ tục hoàn trả thuế nộp thừa theo đúng quy trình quản lý thuế hiện hành.

Đặc biệt, đối với kỳ tính thuế năm 2025 kết thúc sau ngày 01/01/2026, phần thuế tương ứng với số tháng thuộc năm 2026 sẽ được tính giảm theo tỷ lệ thời gian thực tế thuộc năm dương lịch 2026.

Thời điểm chính thức có hiệu lực và trách nhiệm thi hành Nghị định 141/2026/NĐ-CP

Theo quy định tại Điều 3, Nghị định 141/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/01/2026. Đây là mốc thời gian quan trọng để các đơn vị kinh doanh rà soát lại hệ thống kế toán nội bộ.

Trách nhiệm của các cơ quan quản lý và đơn vị liên quan

Về trách nhiệm tổ chức thực hiện Nghị định 141/2026/NĐ-CP, văn bản nêu rõ các bộ ngành và địa phương phải có sự phối hợp chặt chẽ:

• Bộ Tài chính chịu trách nhiệm hướng dẫn chi tiết các biểu mẫu và quy trình kê khai mới.
• Ủy ban nhân dân các cấp chỉ đạo cơ quan thuế địa phương hỗ trợ người nộp thuế chuyển đổi.
• Các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ hóa đơn điện tử cần cập nhật phần mềm tương thích với ngưỡng doanh thu mới.

Tại MAN – Master Accountant Network, chúng tôi khuyến nghị các doanh nghiệp nên thực hiện rà soát số liệu sớm để tận dụng tối đa các ưu đãi miễn giảm thuế, tránh việc phải thực hiện các thủ tục hoàn thuế phức tạp về sau do nộp thừa.

Câu hỏi thường gặp về Nghị định 141/2026/NĐ-CP

Dưới đây là tổng hợp các vướng mắc phổ biến nhất của người nộp thuế khi áp dụng các quy định mới về thuế năm 2026:

Ngưỡng doanh thu bắt buộc dùng hóa đơn điện tử năm 2026 là bao nhiêu?

Theo quy định mới, ngưỡng doanh thu bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử đối với hộ kinh doanh đã được nâng lên mức 01 tỷ đồng mỗi năm, thay vì 500 triệu đồng như giai đoạn trước đây.

Doanh nghiệp mới thành lập có được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp không?

Có, nếu tổng doanh thu thực tế quy đổi theo năm không quá 01 tỷ đồng. Doanh nghiệp mới thành lập không phải tạm nộp thuế TNDN hàng quý mà chỉ thực hiện quyết toán vào cuối năm.

Số thuế TNDN đã tạm nộp quý 1 năm 2026 có được hoàn lại không?

Được. Nếu doanh nghiệp thuộc diện miễn thuế theo Nghị định 141/2026/NĐ-CP, số thuế đã tạm nộp sẽ được bù trừ vào các nghĩa vụ thuế khác hoặc làm thủ tục hoàn trả nộp thừa theo quy định.

Hộ kinh doanh có nhiều cửa hàng thì ghi hóa đơn như thế nào?

Hộ kinh doanh sử dụng chung một mã số thuế duy nhất nhưng bắt buộc phải ghi rõ mã địa điểm kinh doanh tương ứng với từng cơ sở trên hóa đơn điện tử để đảm bảo tính minh bạch.

Nghị định 141/2026/NĐ-CP chính thức áp dụng từ thời điểm nào?

Toàn bộ các quy định về ngưỡng doanh thu và ưu đãi miễn thuế tại văn bản này chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/01/2026 đối với tất cả người nộp thuế liên quan.

Đánh giá tác động của chính sách thuế mới đến cộng đồng kinh doanh

Việc ban hành Nghị định 141/2026/NĐ-CP mang lại ý nghĩa đa chiều cho cả xã hội và cơ quan quản lý. Tác động tích cực nhất là giảm nhẹ gánh nặng tài chính cho hộ kinh doanh nhỏ, giúp họ có thêm động lực duy trì hoạt động trong điều kiện thị trường còn nhiều thách thức.

Chính sách miễn thuế TNDN cho doanh nghiệp có doanh thu dưới 1 tỷ đồng cũng được kỳ vọng sẽ thúc đẩy làn sóng khởi nghiệp mạnh mẽ hơn. Thay vì quản lý dàn trải, cơ quan thuế nay có thể tập trung nguồn lực vào các đối tượng có quy mô lớn và rủi ro cao, góp phần minh bạch hóa nền kinh tế thông qua hệ thống hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền hiện đại.

Kết luận

Nghị định 141/2026/NĐ-CP là bước ngoặt quan trọng trong quản lý thuế năm 2026, mang lại lợi ích thiết thực cho hàng triệu hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ. Việc nâng ngưỡng doanh thu lên 01 tỷ đồng không chỉ đơn giản hóa thủ tục mà còn thể hiện sự hỗ trợ kịp thời của Nhà nước. Để đảm bảo tuân thủ đúng quy định và tối ưu hóa lợi ích, người nộp thuế nên chủ động nghiên cứu kỹ các điều khoản chuyển tiếp và chuẩn bị hồ sơ quyết toán thuế phù hợp ngay từ bây giờ.

Thông tin liên hệ Man – Master Accountant Network

• Địa chỉ: Số 19A, đường 43, phường Tân Thuận, TP. Hồ Chí Minh
• Mobile/Zalo: 0903 963 163 – 0903 428 622
• Email: man@man.net.vn

Nội dung được kiểm duyệt bởi: Ông Lê Hoàng Tuyên – Sáng lập viên & CEO Man, Kiểm toán viên CPA Việt Nam với hơn 30 năm kinh nghiệm trong ngành Kế toán, Kiểm toán và Tư vấn Tài chính.