Trong bối cảnh cơ quan thuế Việt Nam ngày càng siết chặt công tác thanh tra giá chuyển đổi, giao dịch liên kết (Related Party Transactions – RPTs) đã trở thành điểm nóng trong quản trị rủi ro của các doanh nghiệp đa quốc gia và công ty FDI. Việc không am hiểu tường tận Nghị định 132/2020/NĐ-CP có thể khiến doanh nghiệp đối mặt với những khoản truy thu thuế khổng lồ và ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín kinh doanh.
Bản chất và phạm vi của giao dịch liên kết tại Việt Nam
Giao dịch liên kết không chỉ dừng lại ở việc mua bán hàng hóa mà bao quát toàn bộ các hoạt động kinh tế giữa các thực thể có mối quan hệ sở hữu hoặc điều hành chung. Theo số liệu từ Tổng cục Thuế, các giao dịch tài chính nội bộ và phí dịch vụ quản lý là những mảng thường xuyên bị đưa vào tầm ngắm thanh tra do tính chất phức tạp trong việc xác định giá thị trường.
Các hình thức giao dịch liên kết phổ biến
- Mua bán, trao đổi, thuê hoặc cho thuê hàng hóa, tài sản hữu hình.
- Vay, cho vay, bảo lãnh tài chính và các dịch vụ tài chính nội bộ.
- Chuyển giao tài sản vô hình, bí quyết kinh doanh, bản quyền thương hiệu.
- Cung cấp các dịch vụ quản lý, tư vấn kỹ thuật và hỗ trợ kinh doanh.
Tiêu chí xác định bên có quan hệ liên kết
Việc xác định quan hệ liên kết là bước đầu tiên và quan trọng nhất để tuân thủ pháp luật. Theo Điều 5 Nghị định 132/2020/NĐ-CP, doanh nghiệp cần lưu ý các ngưỡng định lượng sau:
| Tiêu chí liên kết | Ngưỡng xác định cụ thể |
|---|---|
| Quan hệ sở hữu | Một bên nắm giữ trực tiếp hoặc gián tiếp ít nhất 25% vốn góp của bên kia. |
| Quan hệ tín dụng | Khoản vay chiếm ít nhất 25% vốn chủ sở hữu và vượt quá 20 tỷ VNĐ. |
| Quan hệ điều hành | Có chung người quản lý, điều hành hoặc một bên có quyền bổ nhiệm trên 50% thành viên ban lãnh đạo. |
| Quan hệ khác | Một bên kiểm soát các quyết định về hoạt động kinh doanh hoặc sử dụng tài sản vô hình chiếm phần lớn chi phí/doanh thu. |
Khung pháp lý và hệ thống xử phạt vi phạm giao dịch liên kết
Việc tuân thủ quy định về giao dịch liên kết không chỉ là nghĩa vụ kê khai mà còn là bài toán tuân thủ pháp luật hành chính thuế. Nghị định 125/2020/NĐ-CP và Nghị định 132/2020/NĐ-CP đã thiết lập các chế tài nghiêm ngặt đối với các hành vi sai phạm.
| Nội dung pháp lý | Quy định và mức xử phạt cụ thể |
|---|---|
| Cơ sở pháp lý chính | Nghị định 132/2020/NĐ-CP về quản lý thuế đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết. |
| Phạt vi phạm thủ tục | Từ 8.000.000 – 15.000.000 VNĐ cho hành vi không lập hồ sơ hoặc không nộp các phụ lục đúng hạn. |
| Phạt hành vi khai sai | Phạt 20% trên số thuế khai thiếu hoặc số thuế được miễn, giảm, hoàn cao hơn thực tế. |
| Phạt trốn thuế | Từ 1 đến 3 lần số thuế trốn tùy theo tình tiết tăng nặng hoặc giảm nhẹ. |
| Tiền chậm nộp thuế | 0,03%/ngày tính trên số tiền thuế chậm nộp (Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14). |
| Rủi ro ấn định thuế | Cơ quan thuế có quyền ấn định lại giá giao dịch, loại bỏ chi phí lãi vay vượt mức 30% EBITDA. |
Bảng giá dịch vụ giao dịch liên kết chi tiết tại MAN
Để giúp doanh nghiệp chủ động trong việc dự toán chi phí tuân thủ, MAN cung cấp lộ trình dịch vụ rõ ràng với mức phí cạnh tranh, dựa trên khối lượng dữ liệu và tính chất phức tạp của các bên liên kết.
| Hạng mục công việc | Chi tiết nội dung thực hiện | Đơn giá tham khảo (VNĐ) |
|---|---|---|
| Kê khai phụ lục thuế | Lập Phụ lục 01, 02, 03, 04 đồng bộ với Tờ khai quyết toán thuế TNDN. | 5.000.000 – 15.000.000 |
| Lập hồ sơ Local File | Phân tích chức năng, rủi ro và tìm kiếm dữ liệu so sánh thị trường (Benchmarking). | 40.000.000 – 80.000.000 |
| Lập hồ sơ Master File | Tổng hợp thông tin từ tập đoàn mẹ, chuẩn hóa theo yêu cầu của pháp luật Việt Nam. | 30.000.000 – 60.000.000 |
| Báo cáo liên quốc gia (CbCR) | Hỗ trợ thu thập và lập báo cáo phân bổ thu nhập toàn cầu của tập đoàn. | 20.000.000 – 40.000.000 |
| Rà soát rủi ro tiền thanh tra | Kiểm tra hồ sơ cũ, hợp đồng vay vốn, phí quản lý để tìm điểm yếu trước khi thanh tra. | 15.000.000 – 30.000.000 |
| Tư vấn thỏa thuận APA | Đàm phán phương pháp xác định giá trước với cơ quan thuế (Dài hạn). | Thỏa thuận theo dự án |
Lưu ý: Bảng giá trên được căn cứ vào quy mô doanh nghiệp trung bình. Đối với các tập đoàn có nhiều bên liên kết hoặc ngành nghề đặc thù, phí dịch vụ sẽ được báo chi tiết sau khi khảo sát hồ sơ.
Quy trình cung cấp dịch vụ giao dịch liên kết chuyên nghiệp
Một dịch vụ uy tín không chỉ dừng lại ở việc lập báo cáo mà phải đồng hành cùng doanh nghiệp trong suốt quá trình giải trình với cơ quan thuế.
Giai đoạn 1: Khảo sát và đánh giá rủi ro
Chúng tôi tiến hành thu thập thông tin về cấu trúc tập đoàn, các hợp đồng kinh tế và báo cáo tài chính. Mục tiêu là nhận diện sớm các giao dịch có rủi ro cao bị ấn định thuế.
Giai đoạn 2: Phân tích so sánh và lập hồ sơ
Sử dụng các cơ sở dữ liệu chuyên dụng như Orbis, Bloomberg hoặc dữ liệu nội địa để tìm kiếm khoảng giá thị trường (Arm’s Length Range). Đây là bằng chứng pháp lý quan trọng nhất để bảo vệ doanh nghiệp.
Giai đoạn 3: Hoàn thiện báo cáo và hỗ trợ quyết toán
Biên soạn bộ hồ sơ Local File và Master File hoàn chỉnh. Đồng thời, tư vấn cách thức kê khai phụ lục sao cho đồng nhất với số liệu kế toán và báo cáo thuế.
Tại sao doanh nghiệp nên chọn dịch vụ từ MAN – Master Accountant Network
Với hơn 30 năm kinh nghiệm trong ngành kiểm toán và tư vấn tài chính, MAN cam kết mang lại giải pháp an toàn nhất cho khách hàng.
- Đội ngũ chuyên gia: Dẫn dắt bởi ông Lê Hoàng Tuyên – Kiểm toán viên CPA Việt Nam với bề dày kinh nghiệm thực chiến trong các vụ thanh tra chuyển giá phức tạp.
- Dữ liệu tin cậy: Chúng tôi sở hữu các nguồn dữ liệu so sánh chuẩn mực, được cơ quan thuế chấp nhận trong các đợt kiểm tra thực tế.
- Cam kết đồng hành: Hỗ trợ giải trình trực tiếp với cơ quan thuế khi có yêu cầu thanh tra, đảm bảo quyền lợi tối đa cho doanh nghiệp.
Để tìm hiểu thêm về định nghĩa và các quy định cơ bản, quý doanh nghiệp có thể tham khảo thêm tại giao dịch liên kết là gì. Ngoài ra, các giải pháp chuyên sâu về chuyển giá luôn được cập nhật tại cổng thông tin giao dịch liên kết MAN để hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp FDI tốt nhất.
Kết luận
Tuân thủ quy định về giao dịch liên kết là bài toán sống còn đối với các doanh nghiệp có quy mô lớn. Việc đầu tư vào dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp ngay từ đầu sẽ giúp doanh nghiệp tránh được những rủi ro tài chính đột biến và củng cố uy tín với các cơ quan quản lý.
Hãy chủ động bảo vệ doanh nghiệp trước khi kỳ thanh tra thuế bắt đầu.
Thông tin liên hệ MAN – Master Accountant Network
- Địa chỉ: Số 19A, đường 43, phường Tân Thuận, TP. Hồ Chí Minh
- Mobile/Zalo: 0903 963 163 – 0903 428 622
- Email: man@man.net.vn
Các dịch vụ khác
-
Kiểm toán: Dịch vụ Kiểm Toán, Dịch vụ Kiểm toán xây dựng, Dịch vụ kiểm toán BCTC
-
Kế toán và Thuế: Dịch vụ kế toán thuế, Báo cáo thuế, Tư vấn Chuyển giá. Dịch Vụ Kế Toán Thuế, Dịch vụ báo cáo thuế, Dịch vụ Chuyển Giá, Dịch Vụ Giao Dịch Liên Kết
-
Pháp lý: Dịch vụ giấy phép lao động, Dịch vụ chứng nhận đăng ký kinh doanh, Giấy Chứng Nhận Đầu Tư
- Khác: Dịch vụ Chuyển Giá, Dịch Vụ Giao Dịch Liên Kết, Dịch vụ Tư vấn Hoạt động Doanh nghiệp
Phụ trách sản xuất nội dung bởi: Ông Lê Hoàng Tuyên – Sáng lập viên (Founder) & CEO MAN – Master Accountant Network, Kiểm toán viên CPA Việt Nam với hơn 30 năm kinh nghiệm trong ngành Kế toán, Kiểm toán và Tư vấn Tài chính.
Câu hỏi thường gặp về dịch vụ giao dịch liên kết
Hồ sơ giao dịch liên kết cần lập và nộp khi nào?
Hồ sơ (Local File, Master File, CbCR) cần được lập trước thời điểm nộp Tờ khai quyết toán thuế TNDN (thường là 90 ngày kể từ ngày kết thúc năm tài chính). Doanh nghiệp phải xuất trình hồ sơ này cho cơ quan thuế trong vòng 15 ngày làm việc kể từ ngày nhận được yêu cầu thanh tra.
Việc thanh tra chuyển giá thường tập trung vào những ngành nghề hoặc loại hình giao dịch nào?
Các ngành nghề có tỷ suất lợi nhuận thấp hơn mức trung bình ngành, các công ty thua lỗ liên tục, và các giao dịch có giá trị lớn liên quan đến tài sản vô hình (Royalty, phí thương hiệu) hoặc dịch vụ nội bộ thường là mục tiêu hàng đầu.
Doanh nghiệp có cần phải xác định giá thị trường cho mọi giao dịch liên kết không?
Có. Nguyên tắc cơ bản là mọi RPTs đều phải tuân theo nguyên tắc thị trường độc lập (Arms Length Principle). Tuy nhiên, chỉ những giao dịch không thuộc diện miễn trừ về quy mô mới bắt buộc lập Hồ sơ chứng minh chi tiết.
Nguyên tắc Arms Length Principle là gì và áp dụng như thế nào trong thực tế?
Đây là nguyên tắc xác định giá giao dịch liên kết dựa trên cơ sở so sánh giá giao dịch đó với giá của một giao dịch tương đương được thực hiện giữa các bên độc lập. Trong thực tế, nguyên tắc này được áp dụng bằng cách tìm kiếm các đối tượng so sánh độc lập (Comparable Companies) để xác định một khoảng giá/khoảng tỷ suất lợi nhuận chấp nhận được.
Nội dung liên quan
Tin tức Báo cáo Thuế Kế toán - Thuế Kiểm toán
Tin tức Báo cáo Thuế
Tin tức Kế toán - Thuế
Tin tức Kiểm toán
Tin tức Kiểm toán
Tin tức Kiểm toán