Hộ kinh doanh doanh thu thấp sử dụng hóa đơn thế nào?

Từ ngày 01/01/2026, chính sách thuế đối với hộ kinh doanh có những thay đổi mang tính bước ngoặt khi hình thức thuế khoán chính thức bị xóa bỏ. Điều này gây ra không ít lúng túng cho các hộ kinh doanh, đặc biệt là những hộ có doanh thu thấp hoặc hoạt động trong lĩnh vực đặc thù như sản xuất điện năng lượng mặt trời. Việc hiểu rõ quy định về phương pháp kê khai và sử dụng hóa đơn điện tử là điều cần thiết để đảm bảo tính tuân thủ và tối ưu chi phí vận hành.

Quy định mới về việc xóa bỏ thuế khoán từ năm 2026

Theo Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 04/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, một trong những nhiệm vụ trọng tâm là xóa bỏ hình thức thuế khoán đối với hộ kinh doanh chậm nhất trong năm 2026. Mục tiêu của chính sách này nhằm đẩy mạnh số hóa, minh bạch hóa và khuyến khích hộ kinh doanh chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp.

Để cụ thể hóa lộ trình này, Quyết định số 3389/QĐ-BTC ngày 06/10/2025 của Bộ Tài chính đã phê duyệt đề án chuyển đổi mô hình quản lý thuế, đảm bảo 100% hộ kinh doanh áp dụng phương pháp tự khai, tự nộp thuế từ ngày 01/01/2026. Như vậy, khái niệm “thuế khoán” vốn quen thuộc trước đây sẽ không còn tồn tại trong hệ thống quản lý thuế hiện hành.

So sánh phương pháp quản lý thuế trước và sau năm 2026

Dưới đây là bảng tổng hợp các thay đổi chính giúp hộ kinh doanh dễ dàng nhận diện sự khác biệt trong công tác quản lý thuế:

Chỉ tiêu so sánh	Trước năm 2026	Từ ngày 01/01/2026
Phương pháp thuế	Thuế khoán (đối với hộ quy mô nhỏ)	100% phương pháp kê khai (tự khai, tự nộp)
Chế độ kế toán	Không bắt buộc hoặc đơn giản	Phải thực hiện chế độ kế toán (theo Thông tư 88)
Hóa đơn sử dụng	Hóa đơn giấy hoặc hóa đơn lẻ bộ	100% hóa đơn điện tử (HĐĐT)
Quản lý doanh thu	Cơ quan thuế ấn định mức khoán	Hộ tự kê khai dựa trên hóa đơn, chứng từ thực tế

Đối tượng phải sử dụng hóa đơn điện tử và máy tính tiền

Căn cứ vào Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 và Nghị định số 70/2025/NĐ-CP ngày 20/03/2025, việc áp dụng hóa đơn điện tử được phân loại dựa trên quy mô và đặc thù kinh doanh:

Hộ kinh doanh nộp thuế theo phương pháp kê khai: là những hộ có quy mô về doanh thu và lao động đáp ứng tiêu chí doanh nghiệp siêu nhỏ trở lên. Những đối tượng này bắt buộc phải thực hiện chế độ kế toán và sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ.
Hộ kinh doanh sử dụng máy tính tiền: Khoản 1 Điều 11 Nghị định số 70/2025/NĐ-CP nêu rõ, chỉ những hộ kinh doanh có mức doanh thu hằng năm từ 01 tỷ đồng trở lên hoặc hoạt động trong các lĩnh vực bán lẻ trực tiếp đến người tiêu dùng (ăn uống, nhà hàng, khách sạn, bán lẻ siêu thị…) mới thuộc diện bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền.

Giải pháp hóa đơn cho hộ kinh doanh có doanh thu dưới 160 triệu đồng

Đối với trường hợp hộ kinh doanh có tổng doanh thu năm 2025 dưới 160 triệu đồng, theo quy định hiện hành, hộ này không thuộc đối tượng phải nộp thuế GTGT trong năm 2026. Tuy nhiên, vướng mắc phát sinh khi hộ kinh doanh cần xuất hóa đơn cho các khoản doanh thu của giai đoạn chuyển tiếp cuối năm 2025 (ví dụ hóa đơn điện tháng 12/2025 chốt vào tháng 01/2026).

Thực tế hiện nay, từ ngày 01/01/2026, cơ quan thuế đã chuyển dịch hoàn toàn sang quản lý theo phương pháp kê khai. Điều này dẫn đến một số khó khăn thực tế:

Cơ quan thuế dừng cấp hóa đơn lẻ theo từng lần phát sinh cho các hộ đã chuyển sang diện kê khai.
Hộ kinh doanh dù có doanh thu thấp vẫn được yêu cầu mua phần mềm hóa đơn điện tử để xử lý các hóa đơn tồn đọng.
Chi phí đầu tư phần mềm (khoảng 1 triệu đồng) chiếm tỷ trọng lớn so với doanh thu thực tế (như trường hợp doanh thu 13 triệu đồng/tháng), tạo thêm gánh nặng tài chính.

Những lưu ý khi thực hiện thủ tục thuế trong giai đoạn chuyển đổi

Trong bối cảnh các văn bản hướng dẫn chi tiết về việc cấp hóa đơn lẻ cho hộ kê khai đang trong quá trình hoàn thiện, hộ kinh doanh cần chủ động thực hiện các bước sau:

Liên hệ trực tiếp với bộ phận một cửa của chi cục thuế quản lý để cập nhật các thông báo mới nhất. Một số địa phương có thể có hướng dẫn tạm thời để hỗ trợ hộ kinh doanh trong giai đoạn giao thoa giữa hai phương pháp thuế.
Lựa chọn nhà cung cấp giải pháp hóa đơn điện tử có gói linh hoạt. Thay vì mua gói theo năm, hộ kinh doanh nên ưu tiên các gói theo số lượng hóa đơn (ví dụ gói 50 hoặc 100 số) để tối ưu chi phí nếu không có nhu cầu sử dụng thường xuyên.
Hoàn thiện hồ sơ kế toán đơn giản theo hướng dẫn của Thông tư 88/2021/TT-BTC. Việc minh bạch số liệu ngay từ đầu sẽ giúp hộ kinh doanh tránh được các rủi ro pháp lý và dễ dàng chứng minh thuộc diện không phải nộp thuế nếu doanh thu thực tế thấp hơn ngưỡng quy định.
Theo dõi sát sao các văn bản hướng dẫn mới về Luật Quản lý thuế vì hiện nay chưa có quy định cụ thể về việc cấp hóa đơn lẻ cho hộ kê khai khi có phát sinh giao dịch đột xuất.

Liên Hệ Nhận Tư Vấn

Thông tin liên hệ MAN – Master Accountant Network

Địa chỉ: Số 19A, đường 43, phường Tân Thuận, TP. Hồ Chí Minh
Mobile/Zalo: 0903 963 163 – 0903 428 622
Email: man@man.net.vn

Các dịch vụ khác

Phụ trách sản xuất nội dung bởi: Ông Lê Hoàng Tuyên – Sáng lập viên (Founder) & CEO MAN – Master Accountant Network, Kiểm toán viên CPA Việt Nam với hơn 30 năm kinh nghiệm trong ngành Kế toán, Kiểm toán và Tư vấn Tài chính.